
به گزارش حکایت گیلان | بازار برنج در سال ۱۴۰۴ به یکی از چالشبرانگیزترین بخشهای سبد غذایی خانوارهای ایرانی تبدیل شده است.
به نقل از خانه ملت،حذف ارز ترجیحی این عضو مهم از خانواده کالاهای اساسی و جایگزینی آن با ارز آزاد، اگرچه باهدف اصلاح ساختار اقتصادی و کاهش رانت انجام شد، اما در عمل آثار قابلتوجهی بر قیمت و دسترسی به برنج، بهویژه برنجهای وارداتی، برجای گذاشته است.
باتوجهبه سرانه مصرف حدود ۳۶ تا ۴۰ کیلوگرم برای هر نفر، نیاز سالانه کشور به برنج حدود ۳.۵ تا ۳.۶ میلیون تن برآورد میشود.
فاصله میان تولید و مصرف، واردات برنج را به یک ضرورت اجتنابناپذیر تبدیل کرده است. بر اساس برآوردها، سالانه بین ۷۰۰ هزار تا یک میلیون تن برنج برای جبران کسری نیاز کشور وارد میشود.
اما در سال ۱۴۰۴، همزمان با حذف ارز ترجیحی واردات برنج و تأمین آن با ارز آزاد، قیمت برنجهای وارداتی بهویژه انواع پاکستانی و هندی با افزایش بسیار محسوس مواجه شده است.
این رشد قیمت در شرایطی رخداده که بازار برنج ایرانی نیز با آشفتگی جدی همراه بوده و قیمت برخی ارقام مرغوب برنج داخلی به حدود هر کیلوگرم ۴۰۰ هزار تومان رسیده است.
پس از بروز نابسامانی در بازار برنج تولید داخل و رشد قیمت بیسابقه این محصول در بازار؛ کمیسیون کشاورزی مجلس نظارت بر عملکرد دولت را در دستور کار خود قرارداد و ضمن بازدید میدانی از استانهای شمالی بهعنوان قطب اصلی تولید برنج در کشور از استانداران و رؤسای سازمان جهاد کشاورزی گلستان، گیلان و مازندران دعوت کرد تا در نشستهایی میزان تولید برنج در داخل را احصاء و نیاز به واردات را مشخص کنند.
در روزهای اخیر نیز که دولت در تصمیمی اقدام به حذف ارز ترجیحی واردات برنج کرده و شاهد افزایش قیمت این نوع برنج در داخل کشور هستیم مجدداً کمیسیون کشاورزی به موضوع ورود کرده است تا دولت مابهالتفاوت آن را در قالب کالابرگ الکترونیک در اختیار اقشار کمدرآمد قرار دهد.
شواهد میدانی نشان میدهد که سیاستهای جبرانی یا به طور کامل اجرا نشدهاند یا اثرگذاری آنها متناسب با رشد قیمتها نبوده است.
کارشناسان اقتصادی معتقدند ادامه این روند، بدون اجرای کامل و هدفمند کالابرگ الکترونیک و بدون نظارت مؤثر بر زنجیره تأمین و توزیع، میتواند برنج را از یک کالای ضروری به کالایی شبه لوکس تبدیل کند.
بازنگری در سیاستهای حمایتی، مدیریت واردات، حمایت هدفمند از تولید داخلی و کنترل التهابات بازار، بیش از هر زمان دیگری ضرورت دارد.